Bugun...



Türk Demokrasi Tarihinde Kara Bir Leke...

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk darbesi, 27 Mayıs 1960'da, Demokrat Parti'nin (DP) "Türkiye'yi baskı rejimine ve kardeş kavgasına götürdüğü" gerekçesiyle, Türk Silahlı Kuvvetlerindeki bir grup subayın ülke yönetimine el koymasıyla gerçekleşti..

facebook-paylas
Tarih: 27-05-2019 10:10

Türk Demokrasi Tarihinde Kara Bir Leke...

Türkiye'de 1946 yılında çok partili hayata geçilmesinin ardından 1950 yılında iktidara gelen DP, 10 yıl iktidarda kaldı. DP iktidarının son dönemlerinde ülkede yaşanan gerilim, zaman zaman şiddetle kendisini gösterdi.

Muhalefet partisi CHP'nin genel başkanı İsmet İnönü, bazı yurt gezilerinde saldırıya uğradı. Üniversite öğrencileri, hükümet aleyhine gösterilere başladı. İstanbul Beyazıt Meydanı'nda üniversite öğrencilerinin eylemi sırasında Orman Fakültesi öğrencisi Turan Emeksiz, polis kurşunuyla hayatını kaybetti.

Ülkede yaşananlar nedeniyle İstanbul ve Ankara'da sıkıyönetim ilan edildi. Ankara'da, 5 Mayıs 1960'da bir öğrenci grubu, ''555K'' yani "5'inci ayın 5'inde saat 5'te Kızılay'da" koduyla gösteri düzenledi. 21 Mayıs'ta da Harp Okulu öğrencileri sokağa çıktı ve Zafer Anıtı'na kadar ''sessiz" yürüyüş yaptı.

 

.

27 MAYIS DARBESİ BİLDİRİSİ

Olaylardan rahatsızlık duyan Türk Silahlı Kuvvetleri içerisindeki bazı general ve subayların oluşturduğu 38 kişilik Milli Birlik Komitesi, "DP'nin ülkeyi gitgide bir baskı rejimine ve kardeş kavgasına götürdüğü" gerekçesini ileri sürerek, 27 Mayıs sabaha karşı yönetime el koydu. Kurmay Albay Alparslan Türkeş tarafından Ankara Radyosu'ndan okunan bildiriyle ''ihtilal'' duyuruldu.

Bildiride, şöyle denildi:

"Bugün demokrasimizin içine düştüğü buhran ve son müessif hadiseler dolayısıyla kardeş kavgasına meydan vermemek maksadıyla, Türk Silahlı Kuvvetleri memleketin idaresini ele almıştır. Bu harekata Silahlı Kuvvetlerimiz; partileri içine düştükleri uzlaşmaz durumdan kurtarmak ve partiler üstü tarafsız bir idarenin nezaret ve hakemliği altında en kısa zamanda adil ve serbest seçimler yaptırarak, idareyi hangi tarafa mensup olursa olsun seçimi kazananlara devir ve teslim etmek üzere girişmiş bulunmaktadır."

 

.

27 MAYIS DARBESİ KİME YAPILDI?

Milli Birlik Komitesi, Anayasa ve TBMM'yi feshetti, siyasi faaliyetleri askıya aldı, Cumhurbaşkanı Celal Bayar, Başbakan Adnan Menderes, hükümet üyeleri, DP'li milletvekilleri, Genelkurmay Başkanı Orgeneral Rüştü Erdelhun ile asker ve bazı üst düzey kamu görevlileri gözaltına alındı.

Menderes, aynı gün yurt gezisi kapsamında bulunduğu Kütahya'da, Albay Muhsin Batur tarafından gözaltına alınarak Ankara'ya götürüldü ve daha sonra diğer tutuklu DP üyeleriyle Yassıada'da hapsedildi.

Yassıada'daki yargılamalar ise 14 Ekim 1960'ta başladı, 15 Eylül 1961'de karara bağlandı. Toplam 19 dosyada toplanan davalar, "anayasayı ihlal" davasıyla birleştirildi. 592 sanıktan 288'i için idam istendi. Kararı açıklayan Yüksek Adalet Divanı, 15 sanığı idam cezasına çarptırdı.

Eski Cumhurbaşkanı Celal Bayar, eski Başbakan Adnan Menderes, eski Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu, eski Maliye Bakanı Hasan Polatkan'ın idam kararları oy birliğiyle alındı. 77 yaşındaki Bayar hakkındaki karar, yaş haddi nedeniyle müebbet hapis cezasına çevrildi.

Eski TBMM Başkanı Refik Koraltan, eski TBMM Başkanvekilleri Agah Erozan, İbrahim Kirazoğlu, eski Tahkikat Komisyonu Başkanı Ahmet Hamdi Sancar, eski Tahkikat Komisyonu üyeleri Nusret Kirişçioğlu, Bahadır Dülger, eski bakanlardan Emin Kalafat, eski milletvekilleri Baha Akşit, Osman Kavrakoğlu, Zeki Erataman ile eski Genelkurmay Başkanı Rüştü Erdelhun hakkındaki idam kararları ise oy çokluğuyla alındı.

Aralarında eski bakan, eski milletvekilleri, Tahkikat Komisyonu üyeleri, İstanbul Valisi ile İstanbul Belediye Başkanı'nın da bulunduğu 31 sanık hakkında ise müebbet hapis cezası verildi. Sanıklardan 92'sine 6 ile 20 yıl arasında ağır hapis, 94'üne de 5 yıl ağır hapis cezası verildi. Sanıkların bazıları kısa süreli hapis cezaları alırken, bazı sanıklar ise beraat etti.

Birçok yabancı ülke lideri, idamların durdurulması için Cemal Gürsel başkanlığındaki Milli Birlik Komitesine defalarca çağrıda bulundu. Bunun üzerine Komite, Celal Bayar, Adnan Menderes, Hasan Polatkan ve Fatin Rüştü Zorlu dışındakilerin idam cezasını affetti.

77 yaşındaki Celal Bayar'ın cezası yaş haddi nedeniyle ömür boyu hapse çevrildi. Yassıada'dan Kayseri'ye nakledilen Bayar, 7 Kasım 1964'te rahatsızlığı nedeniyle tahliye edildi. 1883 doğumlu Bayar, 22 Ağustos 1986'da 103 yaşında İstanbul'da hayatını kaybetti.

Fatin Rüştü Zorlu ve Hasan Polatkan 16 Eylül 1961'de sabaha karşı, o gün başarısız bir intihar girişiminde bulunan Adnan Menderes ise İmralı Adası'nda 17 Eylül 1961'de sağlık muayenesini yapan doktor heyetinden "sağlam raporu" alındıktan sonra saat 13.21'de idam edildi.

.

TBMM tarafından 11 Nisan 1990'da kabul edilen kanunla, Adnan Menderes ve onunla idam edilen arkadaşlarının itibarları iade edildi.

Aynı kanun uyarınca Menderes, Polatkan ve Zorlu'nun naaşı 17 Eylül 1990'da İmralı'dan alınarak, devlet töreniyle İstanbul Vatan Caddesi'nde yaptırılan anıt mezara taşındı.

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk darbesinin üzerinden 52 yıl geçtikten sonra 11 Nisan 2012'de, TBMM'de Darbe ve Muhtıraları Araştırma Komisyonu kuruldu.

.







FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER MEDYA Haberleri

ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Alanyaspor 4 4 0 0 11 4 12 +7
2 Çaykur Rizespor 4 2 0 2 4 2 8 +2
3 Fenerbahçe 4 2 1 1 9 5 7 +4
4 Denizlispor 4 2 1 1 4 1 7 +3
5 Galatasaray 4 2 1 1 5 5 7 0
6 Gazişehir Gaziantep 4 2 1 1 8 9 7 -1
7 Yeni Malatyaspor 4 2 2 0 10 5 6 +5
8 Trabzonspor 4 1 0 3 6 5 6 +1
9 Konyaspor 5 1 1 3 4 4 6 0
10 Sivasspor 4 1 1 2 6 4 5 +2
11 Antalyaspor 4 1 1 2 5 6 5 -1
12 MKE Ankaragücü 4 1 1 2 2 5 5 -3
13 Göztepe 5 1 2 2 1 4 5 -3
14 Beşiktaş 4 1 2 1 6 7 4 -1
15 İstanbul Başakşehir 4 1 2 1 4 7 4 -3
16 Kayserispor 4 0 2 2 5 7 2 -2
17 Gençlerbirliği 4 0 3 1 4 9 1 -5
18 Kasımpaşa 4 0 3 1 2 7 1 -5
Takım O G M B A Y P AV
1 Ümraniyespor 5 3 1 1 10 6 10 +4
2 Bursaspor 4 3 1 0 8 5 9 +3
3 Hatayspor 4 2 0 2 7 2 8 +5
4 Fatih Karagümrük 4 2 0 2 6 3 8 +3
5 Keçiörengücü 4 2 0 2 3 1 8 +2
6 Altay 4 2 1 1 6 5 7 +1
7 Balıkesirspor 5 2 2 1 6 6 7 0
8 Akhisarspor 4 2 1 1 3 2 7 +1
9 BB Erzurumspor 5 2 2 1 6 6 7 0
10 Adana Demirspor 4 1 0 3 2 0 6 +2
11 İstanbulspor 5 1 1 3 9 9 6 0
12 Adanaspor 5 1 2 2 6 7 5 -1
13 Altınordu 4 1 2 1 5 4 4 +1
14 Osmanlıspor FK 4 1 2 1 5 7 4 -2
15 Menemenspor 4 1 2 1 3 6 4 -3
16 Boluspor 5 0 3 2 2 6 2 -4
17 Giresunspor 4 0 3 1 4 10 1 -6
18 Eskişehirspor 4 0 3 1 4 10 5 -6
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa FK 3 3 0 0 13 4 9 +9
2 Afjet Afyonspor 3 2 0 1 10 3 7 +7
3 Samsunspor 3 2 0 1 6 2 7 +4
4 Hekimoğlu Trabzon 4 2 1 1 11 9 7 +2
5 Sancaktepe Bld 3 2 1 0 7 3 6 +4
6 Tarsus İdman Yurdu 3 2 1 0 5 3 6 +2
7 Yeni Çorumspor 3 2 1 0 3 2 6 +1
8 Başkent Akademi FK 3 1 0 2 4 2 5 +2
9 İnegölspor 3 1 1 1 3 3 4 0
10 Zonguldak Kömürspor 3 1 1 1 2 2 4 0
11 Pendikspor 4 1 2 1 4 5 4 -1
12 Sarıyer 3 1 1 1 1 2 4 -1
13 Gümüşhanespor 4 1 2 1 3 5 4 -2
14 1922 Konyaspor 3 1 2 0 3 5 3 -2
15 Kırklarelispor 3 0 1 2 3 7 2 -4
16 Amed Sportif 4 0 3 1 1 6 1 -5
17 Hacettepe Spor 3 0 2 1 2 10 1 -8
18 Şanlıurfaspor 3 0 3 0 0 8 6 -8
Takım O G M B A Y P AV
1 Artvin Hopaspor 4 3 0 1 8 4 10 +4
2 Karaköprü Belediyespor 4 3 0 1 5 1 10 +4
3 Serik Belediyespor 3 3 0 0 8 3 9 +5
4 Çatalcaspor 3 2 0 1 6 3 7 +3
5 Buca FK 4 2 1 1 6 6 7 0
6 24 Erzincanspor 4 1 1 2 5 4 5 +1
7 Yomraspor 4 1 1 2 2 2 5 0
8 Yeni Orduspor 4 1 1 2 2 3 5 -1
9 Erzin Spor Kulübü 3 1 1 1 2 2 4 0
10 Düzcespor 3 1 1 1 1 1 4 0
11 Çankaya FK 3 1 1 1 3 4 4 -1
12 Kızılcabölükspor 3 1 2 0 5 7 3 -2
13 Sultanbeyli Bld. 3 0 1 2 2 3 2 -1
14 Silivrispor 3 0 1 2 1 2 2 -1
15 Şile Yıldızspor 3 0 2 1 1 3 1 -2
16 68 Aksaray Belediyespor 3 0 2 1 1 3 1 -2
17 Tokatspor 4 0 3 1 3 6 1 -3
18 Manisaspor 4 0 2 2 1 5 4 -4
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/09/2019 Kayserispor vs Denizlispor
 21/09/2019 Fenerbahçe vs MKE Ankaragücü
 22/09/2019 Çaykur Rizespor vs Gazişehir Gaziantep
 22/09/2019 Gençlerbirliği vs Alanyaspor
 22/09/2019 Yeni Malatyaspor vs Galatasaray
 23/09/2019 Beşiktaş vs İstanbul Başakşehir
 23/09/2019 Sivasspor vs Trabzonspor
 27/09/2019 İstanbul Başakşehir vs Çaykur Rizespor
 28/09/2019 Denizlispor vs Kasımpaşa
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/09/2019 Adana Demirspor vs Bursaspor
 22/09/2019 Giresunspor vs Fatih Karagümrük
 22/09/2019 Eskişehirspor vs Menemenspor
 22/09/2019 Akhisarspor vs Hatayspor
 28/09/2019 Keçiörengücü vs Ümraniyespor
 28/09/2019 Boluspor vs İstanbulspor
 28/09/2019 Adanaspor vs Altay
 28/09/2019 Bursaspor vs BB Erzurumspor
 29/09/2019 Hatayspor vs Eskişehirspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/09/2019 Kahramanmaraşspor vs Etimesgut Belediyespor
 21/09/2019 Kardemir Karabükspor vs Eyüpspor
 29/09/2019 Bayburt Özel İdare Spor vs Niğde Anadolu FK
 29/09/2019 Elazığspor vs Bandırmaspor
 29/09/2019 Sivas Belediyespor vs Uşak Spor A.Ş.
 29/09/2019 Van Spor vs Kahramanmaraşspor
 29/09/2019 Etimesgut Belediyespor vs Ergene Velimeşe
 29/09/2019 Kastamonuspor 1966 vs Kardemir Karabükspor
 29/09/2019 Eyüpspor vs Bodrumspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 29/09/2019 Karaköprü Belediyespor vs Çatalcaspor
 29/09/2019 Sultanbeyli Bld. vs Artvin Hopaspor
 29/09/2019 Yeni Orduspor vs Kızılcabölükspor
 29/09/2019 Düzcespor vs Tokatspor
 29/09/2019 Erzin Spor vs Şile Yıldızspor
 29/09/2019 Serik Belediyespor vs Yomraspor
 29/09/2019 Silivrispor vs Manisaspor
 29/09/2019 Buca FK vs 68 Aksaray Belediyespor
 30/09/2019 Çankaya FK vs 24 Erzincanspor

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
YUKARI YUKARI